PYUSD.VN — Stablecoin & On-chain Payment
📐 C5 · DeFi Ethereum · IL Formula · Cập nhật 2026-03-15 · 9 phút đọc

Impermanent Loss khi LP stablecoin — Formula thực tế

IL formula · Tính toán PYUSD/USDC · So sánh ETH/USDC · Khi nào IL đáng lo? · Curve stableswap

📌 TL;DR

Impermanent Loss (IL) khi LP stablecoin pair (PYUSD/USDC) là gần bằng 0 trong thực tế. Cả hai token đều neo $1 — tỷ lệ không thay đổi đáng kể. IL chỉ đáng lo khi có de-peg sự kiện (như USDC/SVB 2023). So sánh: ETH/USDC LP có thể chịu IL 5–50%+ nếu ETH giảm mạnh. Stablecoin LP đổi IL risk lấy lower APY — trade-off phù hợp cho risk-averse LP.

🔍Impermanent Loss là gì?

Khi bạn deposit 2 tokens vào AMM liquidity pool (ví dụ 50% PYUSD + 50% USDC), pool sẽ tự rebalance ratio khi giá thay đổi. Nếu ratio thay đổi so với lúc bạn deposit, bạn sẽ có ít token "đắt hơn" và nhiều token "rẻ hơn" — đây là Impermanent Loss.

Gọi là "impermanent" vì nếu giá về lại tỷ lệ ban đầu, IL = 0. IL chỉ "permanent" khi bạn rút liquidity khi giá chưa về lại. Thực tế với stablecoin pair: IL gần như không xảy ra vì cả hai token đều ~$1.

📐Formula IL — Chính xác

Impermanent Loss Formula (Uniswap V2 constant product)IL = 2 × √r / (1 + r) − 1 Trong đó: r = tỷ lệ giá hiện tại / tỷ lệ giá lúc deposit r = 1.00 → IL = 0% (không thay đổi) r = 1.25 → IL ≈ -0.6% r = 1.50 → IL ≈ -2.0% r = 2.00 → IL ≈ -5.7% r = 4.00 → IL ≈ -20.0% r = 0.50 → IL ≈ -5.7% (giảm 50%)

Formula này áp dụng cho Uniswap V2 (constant product x×y=k). Uniswap V3 concentrated liquidity và Curve stableswap có IL khác — thường thấp hơn trong range đặt.

🧮Tính toán thực tế với PYUSD/USDC

Scenario bình thường (không có sự kiện)

PYUSD/USDC LP — IL tính toánDeposit: $500 PYUSD + $500 USDC (r = 1.000) Scenario 1: Không có thay đổi r = 1.000 → IL = 0.00% → Chỉ nhận trading fees Scenario 2: PYUSD de-peg nhỏ xuống $0.999 r = PYUSD_price/USDC_price = 0.999/1.000 = 0.999 IL = 2×√0.999/(1+0.999) − 1 ≈ −0.00025% → IL = 0.025 cent trên $1,000 position — negligible Scenario 3: PYUSD de-peg mạnh xuống $0.95 (như USDC/SVB) r = 0.95/1.00 = 0.95 IL = 2×√0.95/(1+0.95) − 1 ≈ −0.065% → IL ≈ -$0.65 trên $1,000 — nhỏ so với event risk

Trong điều kiện bình thường, IL PYUSD/USDC hoàn toàn không đáng kể. Chỉ khi có de-peg sự kiện mới có IL đáng kể — và lúc đó IL vẫn nhỏ hơn nhiều so với event itself.

⚖️So sánh với ETH/USDC LP

ETH/USDC LP — IL khi ETH giảm 50%Deposit: $500 ETH (1 ETH @ $500) + $500 USDC (r = 1.000) ETH giảm xuống $250 (−50%): r = 250/500 = 0.50 IL = 2×√0.50/(1+0.50) − 1 ≈ −5.72% Nếu bạn chỉ hold (không LP): Value = $250 ETH + $500 USDC = $750 Nếu bạn LP: Value ≈ $750 × (1 − 0.0572) ≈ $707 IL = $750 − $707 = $43 trên $1,000 → 4.3% loss
PoolKhi giá thay đổi 50%ILSuitable for
PYUSD/USDCDe-peg 50% (cực kỳ hiếm)~5.7% (rất hiếm xảy ra)Risk-averse LP
ETH/USDCETH giảm 50% (thường xảy ra)~5.7% (khá thường xuyên)Risk-tolerant LP
SOL/USDCSOL giảm 50%~5.7%High risk tolerance

PYUSD/USDC LP "chịu" cùng IL % với ETH/USDC khi giá thay đổi 50% — nhưng xác suất PYUSD de-peg 50% gần như bằng 0, trong khi ETH giảm 50% là sự kiện thường xuyên.

〽️Tại sao Curve stableswap tốt hơn?

Curve không dùng constant product (x×y=k) như Uniswap V2. Curve dùng stableswap invariant — tối ưu cho tài sản gần peg nhau. Kết quả:

  • Slippage thấp hơn nhiều khi swap stablecoin
  • IL thấp hơn trong range $0.99–$1.01 so với Uniswap V2
  • Capital efficiency cao hơn — cùng TVL nhưng volume cao hơn

Đây là lý do Curve là "king of stablecoin AMM" — không phải marketing, là cơ học thực sự. Pool PYUSD/USDC trên Curve là benchmark cho stablecoin LP Ethereum.

⚠️Khi nào IL đáng lo với stablecoin LP?

  • Một trong hai stablecoin de-peg đáng kể (>2%): Điển hình là USDC/SVB ($0.87). Trong event này, pool sẽ accumulate "rẻ hơn" của hai token. Người giữ pool sẽ có nhiều stablecoin de-pegged hơn và ít stablecoin on-peg hơn
  • Algorithmic stablecoin trong pool: Nếu pool chứa algo stablecoin (FRAX, UST cũ), collapse của nó = IL catastrophic. Luôn kiểm tra composition của pool trước khi LP
  • Uniswap V3 concentrated liquidity ra ngoài range: Nếu đặt range hẹp $0.999–$1.001 và USDC de-peg xuống $0.97, position ra ngoài range, không earn fees và chịu IL
Bottom line: Với PYUSD/USDC LP trên Curve hoặc Raydium, IL không phải mối lo chính. Risk chính là: (1) smart contract risk của protocol; (2) de-peg sự kiện của một trong hai stablecoin. Cả hai ít likely hơn IL đối với volatile asset pairs.

Câu hỏi thường gặp

Về lý thuyết không bằng 0 — nhưng gần bằng 0 trong điều kiện bình thường. Với PYUSD/USDC: cả hai đều neo $1, tỷ lệ thay đổi <0.2% ngay cả trong stress conditions. IL thực tế <0.001% trên tháng — không đáng kể so với trading fees.
Về thực tế: với stablecoin pair, IL không phải vấn đề đáng lo. Bạn cần hiểu protocol risk (Curve/Raydium có bị hack không) và de-peg risk (một trong hai stablecoin có vấn đề không). Đó quan trọng hơn IL.
Curve dùng stableswap invariant — IL thấp hơn trong range $0.99–$1.01. Uniswap V3 concentrated liquidity: nếu đặt range hẹp, IL cao hơn khi price ra ngoài range, nhưng fees cao hơn khi in-range. Cho stablecoin, Curve thường là lựa chọn tốt hơn.
Khi USDC de-peg xuống $0.87 (r = 0.87/1 = 0.87), IL = 2×√0.87/(1+0.87) − 1 ≈ -0.5%. Bạn sẽ accumulate nhiều USDC hơn và ít PYUSD hơn. Sau khi USDC phục hồi về $1, IL = 0 lại. Người LP PYUSD/USDC qua SVB incident thực tế không mất đáng kể.

📚Tài liệu tham khảo

  1. Uniswap (2021). Introducing Uniswap V3. uniswap.org
  2. Curve Finance (2019). StableSwap — Whitepaper. curve.fi
  3. DeFiLlama (2026). PYUSD Pool Analytics. defillama.com
  4. Bancor (2020). Impermanent Loss — Technical Analysis. bancor.network
🔬
Tác giả & Biên soạn
ZRO Research — PYUSD.VN
Stablecoin & DeFi Research Analyst · Chuyên nghiên cứu on-chain payment, stablecoin cơ chế và ứng dụng tại thị trường Việt Nam
Stablecoin Research DeFi Analytics On-chain Payment Crypto Regulation VN
📅 Cập nhật: 15/03/2026
✅ Fact-checked bởi team

📐Impermanent Loss với Stablecoin Pools — Phân tích sâu

Tại sao stablecoin pools ít IL nhất?

IL xảy ra khi price ratio giữa 2 token trong LP thay đổi. Với PYUSD/USDC pool: cả 2 đều peg $1 — price ratio luôn ≈ 1:1. IL chỉ xảy ra nếu một trong hai depeg. Trong điều kiện bình thường, IL của PYUSD/USDC pool là gần 0% — đây là lý do stablecoin LP được xem là "safe yield."

IL công thức và ví dụ số thực

IL% = 2√(price_ratio) / (1 + price_ratio) − 1

Price change của 1 tokenIL%Ví dụ
0% (cả 2 stable)0%PYUSD/USDC bình thường
1% depeg~0.0025%USDC $0.99 trong 1 giờ
5% depeg~0.06%USDC $0.95 (sự kiện SVB)
13% depeg~0.42%USDC $0.87 (worst case SVB)
50% (không stable)~5.7%ETH/USDC nếu ETH -50%

Kết luận: IL trong stablecoin pools là cực kỳ nhỏ so với fee earning (~4–8% APY). Ngay cả trong sự kiện USDC/SVB nghiêm trọng nhất (13% depeg trong 72h), IL chỉ 0.42% — ít hơn 1 tuần fee earning. Risk/reward rõ ràng nghiêng về LP stablecoin.

Khi nào stablecoin LP thực sự rủi ro?

  • Depeg vĩnh viễn (như UST): IL sẽ rất lớn — một token về gần $0
  • Smart contract exploit của AMM: Pool bị drain, không liên quan đến IL
  • Protocol incentive thay đổi: APY giảm đột ngột khi incentives kết thúc
IL không phải rủi ro lớn nhất với stablecoin LP — smart contract risk và protocol risk quan trọng hơn. Diversify qua nhiều protocol, không để tất cả vào 1 pool.